ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΞΩ ΑΓΥΙΑ

Με καθε εκκλησιαστικη λαμπρότητα και θρησκευτική κατάνυξη εορτάσαμε και εφέτος στην Εξω Αγυιά την Κυριακή της Ορθοδοξίας. Απο πολυ ενωρίς πλήθος κόσμου κατέκλυσε τον Ιερό Ναό μας. Συμφωνα με το Τυπικό της ημέρας στο τέλος της Θ.λειτουργίας πραγματοποιήθηκε λιτάνευση των Ιερών Εικόνων γύρω απο τον Ιερό Ναό. Παραθέτουμε ορισμένα στιγμιότυπα απο την περιφορα των Ιερών Εικόνων και την μεγάλη συμμετοχή του ευσεβούς λαού μας.

Απολυτίκιο Κυριακής της Ορθοδοξίας

«Την άχραντον εικόνα σου προσκυνούμεν, αγαθέ, αιτούμενοι συγχώρησιν των πταισμάτων ημών, Χριστέ ο Θεός· βουλήσει γάρ ηυδόκησας σαρκί ανελθείν εν των Σταυρώ, ίνα ρύση ους έπλασας εκ της δουλείας του εχθρού· όθεν ευχαρίστως βοώμεν σοι· χαράς επλήρωσας τα πάντα ο Σωτήρ ημών· παρεγενόμενος εις το σώσαι τον κόσμον».

Μετάφραση

Την αμόλυντη εικόνα σου προσκυνούμε, αγαθέ, ζητώντας να μας συγχωρήσεις για τα πταίσματά μας, Χριστέ και Θεέ· γιατί με τη θέλησή σου καταδέχτηκες να ανεβείς στο Σταυρό, για να λυτρώσεις από τη δουλεία του εχθρού (διαβόλου) αυτούς που έπλασες· γι’ αυτό ευχαρίστως σου φωνάζουμε· γέμισες τα πάντα χαρά εσύ, που είσαι ο Σωτήρας μας· αφού γι’ αυτό ήρθες, για να σώσεις τον κόσμο.

Κυριακή της Τυροφάγου

Του π.Αλεξάνδρου Σμέμαν

Φτάσαμε πια στις τελευταίες μέρες πριν από τη Μεγάλη Σαρακοστή. Ήδη κατά την εβδομάδα της Απόκρεω που είναι πριν από την Κυριακή της Συγγνώμης, δύο μέρες – η Τετάρτη και η Παρασκευή – ξεχωρίστηκαν να ανήκουν στη Σαρακοστή. Θεία Λειτουργία δεν τελέστηκε και η όλη τυπική διάταξη στις ακολουθίες έχει πάρει τα λειτουργικά χαρακτηριστικά της Μεγάλης Σαρακοστής. Στον Εσπερινό της Τετάρτης χαιρετίζουμε τη Μεγάλη Σαρακοστή με τούτο τον ωραιότατο ύμνο:

Ανέτειλε το έαρ της νηστείας, και το ανθός της μετανοίας αγνίσωμεν ουν εαυτούς αδελφοί, οπό παντός μολυσμού, τω φωτοδότη ψάλλοντας, είπωμεν δόξα σοι, μόνε φιλάνθρωπε.

Κατόπιν, το Σάββατο της Τυροφάγου η Εκκλησία μας «ποιεί μνείαν πάντων των εν ασκήσει λαμψάντων άγιων ανδρών τε και γυναικών». Οι άγιοι είναι τα πρότυπα που θʹ ακολουθήσουμε, οι οδηγοί στη δύσκολη τέχνη της νηστείας και της μετάνοιας.Στον αγώνα που πρόκειται νʹ αρχίσουμε δεν είμαστε μόνοι:Δεύτε άπαντες πιστοί, τας των οσίων Πατέρων, χορείας υμνήσωμεν. Αντώνιον τον κορυφαίον, τον φαεινόν Εύθύμιον, και έκαστον και πάντας όμού και τούτων ώσπερ Παράδεισον άλλον τρυφής. τας πολιτείας νοητώς διεξερχόμενοι, τερπνώς ανακράξωμεν…

Έχουμε βοηθούς και παραδείγματα:Των Μοναστών τα πλήθη, τους καθηγητάς νυν τιμώμεν. Πατέρες, όσιοι: διʹ υμών γαρ τον τρίβον, την όντως ευΘείαν πορεύεσθαι έγνωμεν μακάριοι έστέ τω Χριστώ δουλεύσαντες…

Τελικά έρχεται η τελευταία μέρα, που συνήθως, την ονομάζουμε Κυριακή της συγγνώμης, αλλά έχει και ένα άλλο λειτουργικό όνομα που θα πρέπει να θυμόμαστε: «της από του Παραδείσου της τρυφής εξορίας του Πρωτόπλαστου Αδάμ». Το όνομα αυτό συνοψίζει ουσιαστικά την πλήρη προπαρασκευή για τη Μεγάλη Σαρακοστή. Ξέρουμε ότι ο άνθρωπος πλάστηκε για να ζει στον Παράδεισο, για τη γνώση του Θεού και την κοινωνία μαζί Του. Η αμαρτία του όμως τον απομάκρυνε άπα την ευλογημένη ζωή και έτσι η ύπαρξη του στη γη είναι μια εξορία. Ο Χριστός, ο Σωτήρας του κόσμου, ανοίγει την πόρτα του Παραδείσου στον καθένα που Τον ακολουθεί, και η Εκκλησία με τα να μας αποκαλύπτει την ομορφιά της Βασιλείας, κάνει τη ζωή μας μια προσκυνηματική πορεία προς την ουράνια πατρική γη.

Έτσι, αρχίζοντας τη Μεγάλη Σαρακοστή είμαστε σαν τον Αδάμ:Εξεβλήθη Αδάμ του Παραδείσου, δια της βρώσεως διο και καθεζόμενος απέναντι τούτου, ωδύρετο ολολλύζων, ελεεινή τη φωνή και έλεγεν οίμοι, τι πέπονθα ο τάλας εγώ! Μίαν εντολήν παρέβην την του Δεσπότου, και των αγαθών παντοίων εστέρημαι. Παράδεισε αγιώτατε, ο διʹ εμέ πεφυτευμένος, και δια την Εύαν κεκλεισμένος, ικέτευε τω σε ποιήσαντι, καμέ πλάσαντι, όπως των σων ανθέων πλησθήσωμαι. Διο και προς αυτόν ο Σωτήρ∙ το εμόν πλάσμα ου θέλω απολέσθαι, αλλά βούλομαι τούτο σώζεσθαι και εις επίγνωσιν αληΘείας ελθείν ότι τον ερχόμενον προς με, ου μη εκ βάλω έξω.

Η Μεγάλη Σαρακοστή είναι η απελευθέρωση μας από τη σκλαβιά της αμαρτίας, από τη φυλακή του «κόσμου τούτου». Και το ευαγγελικό ανάγνωσμα αυτής της Κυριακής (Ματθ. 6, 14‐21) θέτει τους όρους για μια τέτοια απελευθέρωση. Πρώτος όρος είναι η νηστεία – η άρνηση δηλαδή να δεχτούμε τις επιθυμίες και τις ανάγκες της «πεπτωκυίας» φύσης μας σαν ομαλές, η προσπάθεια να ελευθερωθούμε από τη δικτατορία της σάρκας και της ύλης πάνω στο πνεύμα. Για να είναι αποτελεσματική η νηστεία μας δεν πρέπει να είναι υποκριτική, δηλαδή «προς το θεαθήναι». Να μη φαινόμαστε «τοις ανθρώποις νηστεύοντες», αλλά «τω Πατρί ημών τω εν τω κρύπτω». Δεύτερος όρος είναι η συγγνώμη. «Εάν αφήτε τοις ανθρώποις τα παραπτώματα αυτών, αφήσει και υμίν Ο Πατήρ υμών ο ουράνιος», (Ματθ. 6,14). Ο θρίαμβος της αμαρτίας, το κύριο σημάδι του ρόλου της πάνω στον κόσμο, είναι η διαίρεση, η αντίθεση, ο χωρισμός, το μίσος. Έτσι το πρώτο σπάσιμο σʹ αυτά το φρούριο της αμαρτίας είναι η συγχωρητικότητα: «η επιστροφή στην ενότητα, στην σύμπνοια, στην αγάπη». Το να συγχωρήσω κάποιον σημαίνει να βάζω ανάμεσα σε μένα και στον «εχθρό» μου την ακτινοβόλα συγχώρεση του ίδιου του Θεού. Το να συγχωρήσω είναι να αγνοήσω τα απελπιστικό αδιέξοδο στις ανθρώπινες σχέσεις και να τα αναφέρω στο Χριστό. Συγχώρεση πραγματικά είναι ένα πέρασμα της Βασιλείας του Θεού μέσα στον αμαρτωλό και «πεπτωκότα» κόσμο.

Ουσιαστικά η Μεγάλη Σαρακοστή αρχίζει με τον Εσπερινό αυτής της Κυριακής. Αυτή η μοναδική σε βάθος και ωραιότητα ακολουθία έχει δυστυχώς εκλείψει από αρκετές εκκλησίες. Όμως παρʹ όλα αυτά τίποτε, άλλο δεν αποκαλύπτει καλύτερα το χαρακτηριστικό τόνο της Μεγάλης Σαρακοστής στην Ορθόδοξη Εκκλησία και πουθενά αλλού δε διακηρύσσεται τόσο καλά η έντονη πρόσκληση στον άνθρωπο. Η ακολουθία αρχίζει με τον κατανυκτικό εσπερινό όπου ο ιερέας είναι ντυμένος με λαμπερά άμφια. Τα κατανυκτικά στιχηρά που λέγονται ύστερα από τον ψαλμό «Κύριε εκέκραξα προς Σε…» αναγγέλλουν τον ερχομό της Μεγάλης Σαρακοστής και, πέρα απ’ αυτή, τον ερχομό του Πάσχα!

Τον της Νηστείας καιρόν, φαιδρώς απαρξώμεθα, προς αγώνας πνευματικούς εαυτούς υποβάλλοντες∙ αγνίσωμεν την ψυχήν, την σάρκαν καθάρωμεν νηστεύσωμεν ώσπερ εν τοις βρώμασιν εκ παντός πάθους, τας αρετάς τρυφώντες του Πνεύματος∙ εν αις διατελούντες ποθώ, αξιωθείημεν πάντες, κατιδείν το πάνσεπτον πάθος Χριστού του Θεού, και το άγιον Πάσχα, πνευματικώς εναγαλλιωμένοι.

Κατόπιν γίνεται η είσοδος του Ευαγγελίου με τον εσπερινό ύμνο: «φως ιλαρόν αγίας δόξης…». Ο ιερέας τώρα προχωρεί προς την Ωραία Πύλη για νʹ αναφωνήσει το εσπερινό Προκείμενο που πάντοτε αναγγέλλει το τέλος της μιας και την αρχή της άλλης μέρας. Το Μέγα προκείμενο αυτής της ημέρας αναγγέλλει την αρχή της Μεγάλης Σαρακοστής.

Μη αποστρέψης το πρόσωπο σου από του παιδός σου, ότι θλίβομαι∙ ταχύ επάκουσόν μουʹ πρόσχες τη ψυχή μου, και λύτρωσαι αυτήν.

Ακούστε τη θαυμάσια μελωδία του στίχου τούτου, αυτή την κραυγή που ξαφνικά γεμίζει την εκκλησία «… ότι θλίβομαι!» – και θα καταλάβετε το σημείο από το οποίο ξεκινάει η Μεγάλη Σαρακοστή: το μυστηριώδες μίγμα της ελπίδας με την απογοήτευση, του φωτάς με το σκοτάδι. Η όλη προετοιμασία έφτασε πια στο τέλος. Στέκομαι μπροστά στο Θεό, μπροστά στη δόξα και στην Ομορφιά της Βασιλείας Του. Συνειδητοποιώ ότι ανήκω σʹ αυτή, ότι δεν έχω άλλη κατοικία, ούτε άλλη χαρά, ούτε άλλο σκοπό. Συναισθάνομαι ακόμα ότι είμαι εξόριστος από αυτή μέσα στο σκοτάδι και στη λύπη της αμαρτίας γιʹ αυτό «θλίβομαι»! Τελικά παραδέχομαι ότι μόνο ο Θεός μπορεί να με βοηθήσει σʹ αυτή τη θλίψη, ότι μόνον σʹ Αυτόν μπορώ να πω «πρόσχες τη ψυχή μου». Μετάνοια πάνω απ’ όλα, είναι το απελπισμένο κάλεσμα για τη Θεία βοήθεια.

Πέντε φορές επαναλαμβάνουμε αυτό το Προκείμενο. Και τότε να! η Μεγάλη Σαρακοστή αρχίζει. Τα φωτεινά χρωματιστά άμφια και καλύμματα του ναού αλλάζουν τα φώτα σβήνουν. Ο ιερέας εκφωνεί τις αιτήσεις, ο χορός απαντάει με τα «Κύριε ελέησον» την κατʹ εξοχήν σαρακοστιανή απάντηση. Για πρώτη φορά διαβάζεται η προσευχή του Αγίου Εφραίμ που συνοδεύεται από μετάνοιες. Στο τέλος της ακολουθίας όλοι οι πιστοί πλησιάζουν τον ιερέα και ο ένας τον άλλο, ζητώντας την αμοιβαία συγχώρεση. Αλλά καθώς γίνεται αυτή η ιεροτελεστία της συμφιλίωσης, καθώς η Μεγάλη Σαρακοστή εγκαινιάζεται μʹ αυτή την κίνηση της αγάπης, της ενότητας και της αδελφοσύνης, ο χορός ψάλλει πασχαλινούς ύμνους. Πρόκειται τώρα πια να περιπλανηθούμε σαράντα ολόκληρες μέρες στην έρημο της Μεγάλης Σαρακοστής. Όμως από τώρα βλέπουμε να λάμπει στο τέλος το φως της Ανάστασης, το φως της Βασιλείας του Θεού.

π. Αθανάσιος Γιέβτιτς: «Από τήν Ελευθερία στήν Αγάπη»

Η εκπομπή «Εκκλησία καθ’ οδόν» του Ρ/Σ (89,5) της Εκκλησίας της Ελλάδος  που παρουσιάζει ο Δημήτρης Κοσμόπουλος, είχε καλεσμένο την Πέμπτη 21 Φεβρουαρίου 2013 τον επισκόπο πρώην Ερζεγοβίνης και Ζαχουμίου π. Αθανάσιο Γιέβτιτς  με αφορμή την έκδοση του νέου του βιβλίου, «Από τήν Ελευθερία στήν αγάπη» Οι ομιλίες της Ξάνθης (εκδόσεις Δόμος) και μίλησαν για την θρησκεία, την φιλοσοφία, τον Ντοστογιέφσκι, τον άνθρωπο τον Θεό και την Εκκλησία.

Πηγή: Αντιφωνο

Ο νεκρός και ο άγιος

Βασιλική Νευροκοπλή

Να μιλάς σ' έναν άγιο είναι οπωσδήποτε πράγμα παράλογο.Να αισθάνεσαι συγγένεια μαζί του, σχεδόν παρανοϊκό.Όταν όμως πιστεύεις σ' αυτήν την άλλη πραγματικότητα, δεν γίνονται μόνον τα παράλογα λογικά, αλλά όλως περιέργως γίνονται και τα λογικά παράλογα. Αυτή η αντιστροφή σε κάνει να ζεις τη ζωή μ' έναν τρόπο που διαπερνά τα φαινόμενα, τα απτά, όσα αντιλαμβάνονται οι πέντε αισθήσεις, τις οποίες δεν εμπιστεύεσαι πλέον απόλυτα, μιας και με νοερό τρόπο ψηλαφείς έναν κόσμο που τις υπερβαίνει.

Μεγάλωσα και ζω μέχρι σήμερα κοντά σε ναό του αγίου Χαραλάμπους που γιορτάζει σήμερα. Αργά το απόγευμα πήγα ν' ανάψω ένα κερί, και βλέποντας πως δίπλα στην εικόνα του είχαν κι ένα μικρό κομματάκι από το λείψανό του, αποφάσισα να μείνω λίγο παραπάνω. Ήταν άδεια η εκκλησία, μόνο τα καντήλια και τα κεριά έκαιγαν κι ένας δυο άνθρωποι κυκλοφορούσαν. Όταν αδειάζει ο λειτουργημένος ναός, δεν διαφέρει από κήπο γεμάτο αρώματα που γίνεται όλος δικός σου. Δεν ξέρω πόση ώρα έμεινα εκεί. Δεν θυμάμαι καν τι λόγια ακριβώς είπα μυστικά. Από παιδί τον άγιο Χαράλαμπο τον ένιωθα σαν δικό μου παππού, -ίσως γιατί παππού δεν γνώρισα. Η σχέση μας είναι τόσο στενή όσο μιας εγγονής με τον παππού της, που αν και δεν τον επισκέπτεται συχνά, αυτό δεν μειώνει σε τίποτα την επαφή τους. Σήμερα όμως, το λείψανό του μ' έκανε να νιώσω την παρουσία του εντονότερη από ποτέ.

Φεύγοντας από την εκκλησία αναρωτήθηκα σε ποιον άνθρωπο μπορεί κάποιος να ανοίξει ολότελα την ψυχή του και να τα πει όλα; Ακόμα και στον πιο δικό μας άνθρωπο που νομίζουμε πως τα λέμε όλα, πάντα κάτι μένει που θα διστάσουμε να το ομολογήσουμε, ή θα ντραπούμε, ή θα φοβηθούμε. Στον άγιο όμως τα λες όλα. Αυτό δεν είναι καθόλου το ίδιο με το να τα σκέφτεσαι μόνος σου. Είναι σχέση, είναι επικοινωνία. Ακόμη και οι άνθρωποι που δεν πιστεύουν στον Θεό και τους αγίους, την ψυχή τους την ανοίγουν, -αν την ανοίγουν ποτέ ολόκληρη-, μόνο σε κάποιον δικό τους νεκρό. Η ελευθερία που παρέχει ο νεκρός στον ζωντανό δεν βρίσκει όμοιό της, όπως και η αγάπη που αναβλύζει ο άγιος. Ο κάθε νεκρός. Ο κάθε άγιος.

Όταν συναναστρέφεσαι τους νεκρούς και τους αγίους ο χρόνος χάνει τον καταδυναστευτικό του χαρακτήρα, την αριθμητική του υπεροχή, τον φασιστικό ρυθμό του. Ο άγιος και ο νεκρός είναι εκεί όποτε τους ζητήσεις. Δεν βιάζονται, δεν αντιστέκονται, δε σε φορτώνουν αντιρρήσεις ή παραινέσεις. Υπάρχει άραγε σπουδαιότερη συμβουλή από την ίδια την ακοή τους; Εξάλλου, σ' αυτούς δε λες κάτι που θα το στολίσεις, θα το κεντήσεις ή θα το τροποποιήσεις για να το ακούσουν αυτοί κατάλληλα κι η εικόνα που έχουν για σένα να μη χαλάσει. Το λες ακριβώς όπως το νιώθεις. Ούτε να παρεξηγηθείς φοβάσαι, ούτε και η γνώμη τους για σένα σε επηρεάζει. Δεν τίθεται θέμα ούτε παρεξήγησης, ούτε γνώμης.

Κι αν η εξομολόγηση σ' έναν αγαπημένο νεκρό ελευθερώνει την καρδιά από τα βάρη της, η εξομολόγηση σ' έναν άγιο που αντιπροσωπεύει την απόλυτη ακοή για σένα, αλλά και τον διαμεσολαβητή σου στον Θεό, μετασχηματίζεται σε δρόμο που ανοίγεται αίφνης εκεί που προηγουμένως υπήρχε αδιέξοδο.

Έφτανα στο σπίτι χαρούμενη και ξαλαφρωμένη. Ναι, ήμουν και συγκινημένη, όταν ένιωσα πως η αμαρτία μπορεί να είναι πολλά πράγματα, αλλά ίσως περισσότερο να είναι μια κατάφωρη αδικία. Μια διαρκής, επαναλαμβανόμενη και αβάσταχτη αδικία που κάνουμε αδίστακτα και αλύπητα πρώτα εμείς στον εαυτό μας, και μετά στον άλλο. Ας μας συγχωρεί ο Κύριος διά πρεσβειών του αγίου Χαραλάμπους...

Πηγή:Αντιφωνο

ΚΥΡΙΑΚΗ ΖΑΚΧΑΙΟΥ (ΙΕ΄ ΛΟΥΚΑ)

Η  ΝΟΣΤΑΛΓΙΑ ΓΙΑ ΚΑΤΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟ

Του Πρωτοπρεσβυτέρου π.Αλεξανδρου Σμέμαν

Η Όρθόδοξη Εκκλησία για να μας προετοιμάσει για τηΜεγάλη Τεσσαρακοστή, αρχίζει να μαςαναγγέλλει τον ερχομό της έναν ολόκληρο μήνα πρίν αυτή αρχίσει. Πόσο δύσκολο είναι να καταλάβει ό άνθρωπος πώς πέρα από την αφοσίωση του στίς αναρίθμητες ασχολίες της ζωής, θα πρέπει να αφιερώσει επίσης φροντίδα για την ψυχή, για τον εσωτερικό του κόσμο.

Αν είμασταν λίγο πιο σοβαροί, θα βλέπαμε πόσο σημαντική, ουσιαστική καί θεμελιώδης είναι ή φροντίδα της ψυχής. Θα κατανοούσαμε τότε τον αργό καί μυ­στηριώδη ρυθμό της εκκλησιαστικής ζωής. Γνωρί­ζουμε φυσικά το νόημα πού έχει ή τροφή για τη ζωή μας. Μερικές τροφές είναι καλές καί θρεπτικές, άλ­λες είναι ανθυγιεινές· κάποιες είναι βαριές, πρέπει να προσέξουμε. Προσπαθούμε πολύ να εξασφαλί­σουμε πώς ή τροφή πού τρώμε είναι καλή για μας.

Καί είναι κάτι πολύ περισσότερο από ευσεβές ρητορικό σχήμα όταν λέμε πώς καί ή ψυχή χρειάζεται να τραφεί, πώς «ουκ έπ’άρτω μόνω ζήσεται άνθρωπος» (Ματθ. 4,4).Όλοι μας ξέρουμε πώς χρειαζόμαστε χρόνο για διάβασμα, για στοχασμό, για συζήτηση,για διασκέδαση. Ακόμη κι αυτά όμως τα φροντίζου­με πολύ λίγο,τα προσέχουμε ελάχιστα, ακόμη καί από την άποψη της υγιεινής.Επιδιώκουμε το ελαφρύ διάβασμα, τα πειράγματα αντί για τη συζήτηση, τη διασκέδαση αντί για την ψυχαγωγία.

Δεν καταλαβαίνουμε πώς ή ψυχή παθαίνει δυσκοιλιότητα πολύ ευκολότερα άπ’ ο,τι το πεπτικό μας σύστημα, καί πώς οι συνέπειες μιας δυσκοίλιας ψυχής είναι πολύ πιο επιβλαβείς. Τόσος χρόνος αφιερώνεται στα εξωτερικά πράγματα, καί πολύ λίγος στην εσωτερική ζωή.Πλησιάζουμε όμως τώρα αυτή την εποχή του έτους πού ή Εκκλησία μας καλει να θυμηθούμε την ύπαρξη αυτού του εσωτερικού ανθρώπου καί να θορυβηθούμε από την αμνησία μας, από τον δίχως νόημα παραλογισμό μέσα στον όποιο βρισκόμαστε, από τη σπατάλη του πολύτιμου χρόνου πού μας έχει δοθεί τόσο φειδωλά, από την άγαρμπη καί μικροπρεπή σύγχυση μέσα στην οποία ζούμε.

Ή Σαρακοστή είναι καιρός μετανοίας, καί μετάνοια είναι ή επανεξέταση, ή επανεκτίμηση, το να βαθύνει κανείς καί να φέρει τα πάνω κάτω. Μετάνοια είναι το επώδυνο ξεσκεπασμα του παραμελημένου, ξεχασμένου, μολυσμένου «εσωτερικού» ανθρώπου.

Ή πρώτη αναγγελία της σαρακοστής, ή πρώτη υπενθύμιση προέρχεται από μια μικρή ευαγγελική Ιστορία για έναν εντελώς ασήμαντο άνθρωπο, «μι­κρόν τω δέμας»,πού το επάγγελμα του φοροεισπράκτορα πού εξασκούσε, τον χαρακτήριζε, την ε­ποχή εκείνη καί σ’εκείνη την κοινωνία, ως πλεονέκτη, απάνθρωπο καί ανέντιμο.

Ό Ζακχαΐος ήθελε να δει τον Χριστό· το ήθελε τόσο πολύ, ώστε ή επιθυμία του τράβηξε την προσοχή του Ιησού. Ή επιθυμία είναι ή αρχή του παντός. Όπως λέει το ευαγγέλιο, «οπού γαρ εστίν ό θησαυ­ρός υμών, εκεί εσται καί ή καρδία υμών» (Ματθ. 6,21).Τα πάντα στη ζωή μας αρχίζουν με κάποια επιθυμία, επειδή ό,τι επιθυμούμε είναι καί αυτό πού αγαπούμε, αυτό πού μας τραβάει από τα μέσα, αυτό στο όποιο παραδινόμαστε. Γνωρίζουμε πώς ό Ζακχαίος αγαπούσε το χρήμα, καί κατά τη δική του παραδοχή γνωρίζουμε πώς για να το αποκτήσει δεν είχε κανένα ενδοιασμό να κλέβει άλλους. Ό Ζακχαίος ήταν πλούσιος καί αγαπούσε τον πλούτο, αλλά μέσα του ανακάλυψε μία άλλη επιθυμία,ήθελε κάτι άλλο, καί αυτή ή επιθυμία έγινε κεντρική στιγμή της ζωής του.

Αυτή ή ευαγγελική ιστορία θέτει ένα ερώτημα στον καθένα μας: τί αγαπάμε, τί επιθυμούμε, -όχι φυσικά επιπόλαια, αλλά βαθιά. Δεν υπάρχει κανέ­νας μυστηριώδης δάσκαλος πού να περπατά στηνπόλη σας, πού να περιβάλλεται από το πλήθος. Εί­ναι όμως έτσι; Δεν υπάρχει κάποια μυστηριώδης κλήση πού περνά κάθε στιγμή από τη ζωή σας· καί κάπου στα βάθη της ψυχής σας, δεν αίσθάνεσθε κά­ποιες φορές μια νοσταλγία για κάτι το διαφορετικό άπ’ αυτό πού γεμίζει τη ζωή σας από το πρωί μέχρι το βράδυ; Σταματήστε για μια στιγμή, προσέξτε, εισέλθετε στην καρδιά σας,αφουγκραστείτε το εσω­τερικό σας, καί θα βρείτε μέσα σας την ίδια ακριβώς παράξενη καί όμορφη επιθυμία.

Ό Ζακχαϊος ήρθε αντιμέτωπος με το "διαφορετικο", χωρίς αυτό κανείς δεν μπορεί να ζήσει,είναι κάτι όμως πού σχεδόν όλοι μας φοβούμα­στε καί το καταπιέζουμε με το θόρυβο καί τη ματαιότητα όλων αυτών πού μας περιστοιχίζουν. «Ιδού εστηκα επί την θύραν καί κρούω» (Άποκ. 3,20). Άκούς το σιγανό κτύπημα;Αυτή είναι η πρώτη πρόσκληση της εκκλησίας,του Ευαγγελίου, καί του Χρίστου: επιθύμησε κάτι άλλο, πάρε μια βαθιά ανα­πνοή από κάτι άλλο,θυμήσου κάτι άλλο. Καί τη στιγμή ακριβώς πού σταματάμε για να ακούσουμε αυτή την κλήση είναι σαν ένα φρέσκο καί ευχάριστο αεράκι να φυσά στο μουχλιασμένο αέρα της άχαρης ζωής μας, καί αρχίζει έτσι ή αργή επιστροφή.

Επιθυμία. Ή ψυχή παίρνει μια βαθιά ανάσα. Όλα γίνονται -έχουν κιόλας γίνει- διαφορετικά, νέα, απεριόριστα σημαντικά. Ό ανθρωπάκος, με τα ματια του καρφωμένα στο χώμα πάνω σε γήινες επιθυμίες, τώρα παύει να είναι ανθρωπάκος καθώς αρχίζει ή νίκη μέσα του. Εδώ βρίσκεται ή αρχή, το πρώτο βήμα από τα έξω προς τα μέσα, προς αύτη τη μυστηριώδη πατρίδα πού όλοι οι άνθρωποι, συχνά ασυνείδητα, νοσταλγούν καί επιθυμούν.

ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΕΤΑ ΤΑ ΦΩΤΑ

Η πρόταση του Φωτός και η επιλογή του σκότους

Βρισκόμαστε, αγαπητοί μου, μέσα στο κλίμα των Θεοφανίων. Τα πάντα στην Εκκλησία πλημμυρίζουν από φως. Γιατί, όπως η υμνολογία της εορτής υπογραμμίζει, φως εκ φωτός έλαμψε το κόσμω, Χριστός ο Θεός ημών, ο επιφανείς Θεός... Για το ίδιο φως ομιλεί και το σημερινό Ευαγγελικό ανάγνωσμα. Ο Χριστός περνά στην παραλίμνια πόλη Καπερναούμ, στην περιοχή ανάμεσα στην Ζαβουλών και στην Νεφθαλείμ, όπου κυριαρχεί το ειδωλολατρικό στοιχείο. Κι έτσι εκπληρώνεται η προφητεία του Ησαϊου, σύμφωνα με την οποία, ο λαός της περιοχής, που μέχρι τότε βίωνε το σκοτάδι της ειδωλολατρίας, είδε το φως της αλήθειας στο πρόσωπο του Χριστού. Ο λαός, που ζούσε σε καθεστώς πνευματικού μαρασμού και θανάτου, είδε ν' ανατέλλει εμπρός του το φως της όντως ζωής.

Το φως είναι η ταυτότητα του Χριστού. Εκείνος είναι ο ήλιος της δικαιοσύνης, που ήλθε στον κόσμο για να διαλύσει τα σκοτάδια της αγνωσίας, να εξαφανίσει τον ζόφο του μίσους, να εξολοθρεύσει την καταχνιά της κακίας. Ήλθε για να φέρει στον κόσμο και στις ανθρώπινες καρδιές την αγάπη και την ειρήνη. Γι΄ αυτό και δικαίως διεκήρυξε για τον Εαυτό Του: «Εγώ είμαι το φως. Όποιος με ακολουθήσει δε θα περπατήσει ποτέ ξανά στο σκοτάδι, αλλά θα αποκτήσει το φως της ζωής»

Εφόσον πιστεύουμε ότι ο Χριστός είναι το φως του κόσμου και η Εκκλησία, που είναι το Σώμα Του, η συνέχεια και έκφρασή Του στους αιώνες, είναι εξίσου φως. Είναι ο χώρος μέσα στον οποίο βιώνεται ο φωτισμός του Χριστού, όχι χαριστικά και μαγικά, αλλά συνειδητά και οντολογικά. Βιώνεται με την μετοχή των Ιερών Μυστηρίων με τα οποία «ξαναγεννιόμαστε, μορφοποιούμαστε και συναπτόμαστε υπερφυώς με το Σωτήρα. Αυτά είναι εκείνα με τα οποία, όπως λέει ο Απόστολος Παύλος, εν αυτώ ζώμεν και κινούμεθα και εσμέν » Βιώνεται με την μετοχή στην Ορθόδοξη πνευματικότητα, στη ζωή της προσευχής, της αγάπης και του ελέους, της μετανοίας και της αγιότητας, η οποία δε μπορεί να νοηθεί μακριά και έξω από το φως του Χριστού.

Παρά ταύτα, ο κόσμος σήμερα αρνείται τον Χριστό και βυθίζεται στο σκοτάδι της άρνησης και της απιστίας. Επικαλείται γι' αυτό επιπόλαιες δικαιολογίες, συνήθως τις αδυναμίες και τις πτώσεις των λειτουργών και στελεχών της Εκκλησίας. Όμως, ο Χριστός δεν απέδωσε στους ανθρώπους την ιδιότητα του φωτός, αλλά στον Εαυτό Του. Στους ανθρώπους έδωσε τη δυνατότητα πρώτα να φωτιστούν και, μετά να φωτίσουν. Οι άνθρωποι έρχονται και παρέρχονται. Εκείνος, όμως, μένει το διαχρονικά άσβεστο φως της αλήθειας, που συνέχει, συγκροτεί και συγκρατεί την Εκκλησία στην πορεία της ιστορίας.

Η επιλογή της άρνησης του φωτός που σκορπίζει ο Χριστός έχει οδυνηρά αποτελέσματα στη ζωή του κόσμου. Σήμερα ένα μεγάλο μέρος της ανθρωπότητας βιώνει την τραγικότητα της φτώχειας και της ανέχειας, του πολέμου και της ανασφάλειας, αποτέλεσμα της απάνθρωπης πολιτικής των ισχυρών της γης, που είναι βουτηγμένοι στα σκοτάδια της ιδιοτέλειας και του παγερού συμφέροντος. Σήμερα η πατρίδα μας βιώνει μια πρωτοφανή οικονομική κρίση, αποτέλεσμα της πνευματικής χαλάρωσης, του εκμαυλισμού των συνειδήσεων, της αρρωστημένης νοοτροπίας του εύκολου πλουτισμού και της έλλειψης αλληλεγγύης. «Η κρίση κατέστησε φανερό, ότι η συγκρότηση του σύγχρονου κοινωνικού βίου με γνώμονα τον ατομισμό και την άρνηση της παρουσίας του Θεού στη ζωή μας οδήγησε στην καταρράκωση της αξίας του ανθρώπου και στην επικράτηση της αναξιοκρατίας και της αδιαφορίας για τον πόνο του διπλανού μας. Αυτή η κατάσταση, για την δημιουργία της οποίας όλοι έχουμε μικρό η μεγάλο μερίδιο ευθύνης, είναι αταίριαστη με την παράδοση του τόπου μας. Η μόνη έξοδος από το αδιέξοδο είναι η αλλαγή αυτής της νοοτροπίας...»

Η αλλαγή της νοοτροπίας που βυθίζει τους ανθρώπους στο τέλμα, στο σκοτάδι και στ' αδιέξοδα, μπορεί να επιτευχθεί μόνο όταν επιστρέψουμε, με ταπείνωση, στη ζωή του Χριστού, την οποία αρνηθήκαμε, παρασυρμένοι από την δαιμονική έπαρση και τον πλάνο αυτοθαυμασμό. Μόνο αν δεχθούμε να ξαναφωτίσουμε τη ζωή μας, όχι με τα ψεύτικα φώτα του κόσμου, όχι με τις εφήμερες φωταψίες της κοσμικής ματαιότητας, αλλά με το φως του Χριστού, ό φωτίζει πάντα άνθρωπον ερχόμενον εις τον κόσμον ΑΜΗΝ!

ΕΟ  (9/1/2011)

ΠΡΩΤΟΚΛΗΤΕΙΑ 2012 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ

ΠΡΩΤΟΚΛΗΤΕΙΑ 2012 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ

ΚΥΡΙΑΚΗ 4 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:  7.00-10.00	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ ΠΑΤΡΩΝ	ΑΡΧΙΕΡΑΤΙΚΗ ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΟΜΙΛΙΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΣΕΒΑΣΜΙΩΤΑΤΟΥ - ΕΝΑΡΞΗ ΠΡΩΤΟΚΛΗΤΕΙΩΝ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 9 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:     21.00-00.30	ΠΑΛΑΙΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΙΕΡΑ ΑΓΡΥΠΝΙΑ
ΚΥΡΙΑΚΗ 11 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ: 7.00-10.30	Ι.Ν. ΤΙΜΙΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ ΤΕΡΨΗΣ ΠΑΤΡΩΝ	ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΚΑΛΛΟΥΣ ΝΕΟΔΜΗΤΟΥ ΝΑΟΥ
	ΩΡΑ:  17.00	Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΤΡΩΝ	ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ. ΣΥΝΑΞH ΦΙΛΟΠΤΩΧΩΝ ΤΑΜΕΙΩΝ. ΣΚΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
ΤΕΤΑΡΤΗ 14 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:19.00	ΔΙΑΚΙΔΕΙΟΣ ΣΧΟΛΗ ΛΑΟΥ	ΟΜΙΛΙΑ ΥΠΟ ΤΟΥ κ. ΚΩΝ/ΝΟΥ ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: "Η ΜΕΧΡΙ ΑΧΑΪΑΣ ΠΟΡΕΙΑ ΚΑΙ ΔΡΑΣΙΣ ΤΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ, Ο ΜΑΡΤΥΡΙΚΟΣ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΣ, ΚΑΙ Η ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΩΝ ΤΙΜΙΩΝ ΛΕΙΨΑΝΩΝ ΤΟΥ"
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 16 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:7.00-9.00  ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ, 9.30-13.30 ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΡΑΤΙΚΗ ΣΥΝΑΞΗ - ΗΜΕΡΙΔΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: "Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΜΝΗΜΟΝΙΩΝ"
	ΩΡΑ:  21.00-00.30	ΠΑΛΑΙΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΙΕΡΑ ΑΓΡΥΠΝΙΑ
ΚΥΡΙΑΚΗ 18 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:  7.00-10.30	Ι.Ν. ΑΓΙΩΝ ΠΑΝΤΩΝ ΠΕΡΙΒΟΛΑΣ	ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΚΑΛΛΟΥΣ ΝΕΟΔΜΗΤΟΥ ΝΑΟΥ
	ΩΡΑ:17.30	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ - ΤΙΜΗΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΜΟΝΑΧΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΠΑΤΡΩΝ
ΔΕΥΤΕΡΑ 19 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:19.00	ΠΑΛΑΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΛΟΥΤΡΑ	ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΕΚΘΕΣΕΩΣ ΓΡΑΜΜΑΤΟΣΗΜΟΥ  ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΛΕΥΚΩΜΑΤΟΣ ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ Ι.Μ. ΠΑΤΡΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΩΝ ΜΕ ΘΕΜΑ "ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΝΑΟΙ ΤΩΝ ΠΑΤΡΩΝ"
ΤΡΙΤΗ 20 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:20.00	ΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Α.Τ.Ε.Ι. ΠΑΤΡΩΝ	ΕΚΚΔΗΛΩΣΗ ΠΟΛΥΦΩΝΙΚΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΠΑΤΡΩΝ
ΤΕΤΑΡΤΗ 21 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ: 19.30	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΥΛΛΟΓΟ ΙΕΡΟΨΑΛΤΩΝ ΠΑΤΡΩΝ & ΠΕΡΙΧΩΡΩΝ   "ΑΓΙΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Ο ΔΑΜΑΣΚΗΝΟΣ"
ΠΕΜΠΤΗ 22 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:  7.00-10.00	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΝΟΠΛΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ, ΤΩΝ ΣΩΜΑΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ, ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ
	ΩΡΑ:19:00	ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ	ΕΓΚΑΙΝΙΑ ΕΚΘΕΣΕΩΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΜΕ ΤΙΤΛΟ:"Η ΣΜΥΡΝΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ"
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2013	ΩΡΑ:19.00	ΔΙΑΚΙΔΕΙΟΣ ΣΧΟΛΗ ΛΑΟΥ	ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΟΥ κ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ ΔΗΜΑΚΑΚΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: "Ο ΙΠΠΟΚΡΑΤΗΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ"
	ΩΡΑ: 21.00-00.30	ΠΑΛΑΙΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΙΕΡΑ ΑΓΡΥΠΝΙΑ.ΑΠΟΔΟΣΙΣ ΕΓΚΩΜΙΩΝ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΑΠΟΣΤΟΛΟ ΑΝΔΡΕΑ ΑΠO ΤΟΝ ΧΟΡΟ "ΠΑΝΥΜΝΗΤΟΣ"
ΣΑΒΒΑΤΟ 24 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:12.00	ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ "ΑΣΤΗΡ"	ΦΟΡΟΥΜ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΠΟΛΥΣΥΝΕΔΡΙΟ).       ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΗΣ Ι.Μ. ΠΑΤΡΩΝ.ΘΕΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ:  "ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ ΣΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΝΑ ΕΠΙΒΙΩΣΟΥΜΕ. ΤΙ ΛΕΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΑΣ ΓΙΑ ΜΕΛΛΟΝ ΤΟΥΣ"
	ΩΡΑ:  18.00	ΝΕΟΣ Ι.Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ ΕΟΡΤΗΣ ΑΧΑΙΩΝ ΑΓΙΩΝ. ΤΙΜΗΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ. ΒΡΑΒΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΡΩΤΕΥΣΑΝΤΩΝ ΣΤΙΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΙΣΑΧΘΕΝΤΩΝ ΣΤΑ Α.Ε.Ι. ΚΑΙ Α.Τ.Ε.Ι.
ΚΥΡΙΑΚΗ 25 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ: 7.00-10.30	ΝΕΟΣ Ι.Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΑΡΧΙΕΡΑΤΙΚΗ ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΚΗΡΥΓΜΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΣΕΒΑΣΜΙΩΤΑΤΟΥ.ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΚΑΡΑΣ ΤΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ
	ΩΡΑ: 18.00	ΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ	ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΤΗΣ Ι.Μ. ΠΑΤΡΩΝ. ΘΕΜΑ: "90 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ"
ΔΕΥΤΕΡΑ 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:   20.00	ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟΣ Ι.Ν. ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ	ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ "ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΦΩΚΑΕΥΣ"
ΤΕΤΑΡΤΗ 28 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:  17.30	ΠΑΛΑΙΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΙΕΡΑ ΠΑΡΑΚΛΗΣΙΣ. ΟΜΙΛΙΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΑΡΧΙΜ. π. ΖΑΧΑΡΙΟΥ ΖΑΧΑΡΟΥ(Ι. Μ. ΤΙΜΙΟΥ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ ΕΣΣΕΞ ΑΓΓΛΙΑΣ) ΜΕ ΘΕΜΑ: "Η ΑΚΗΔΙΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΖΗΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΚΝΩΝ ΤΟΥ ΘΕΟΥ"
ΠΕΜΠΤΗ 29 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:18.00	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΜΕΓΑΣ ΠΑΝΗΓΥΡΙΚΟΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ
	ΩΡΑ: 22.00-01.30	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΝΥΚΤΕΡΙΝΗ ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ
ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 30 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012	ΩΡΑ:7.00-11.00	ΝΕΟΣ Ι. Ν. ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΟΥ	ΟΡΘΡΟΣ. ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  ΜΕ ΤΗΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΠΡΟΣΚΕΚΛΗΜΕΝΩΝ ΑΡΧΙΕΡΕΩΝ. ΔΟΞΟΛΟΓΙΑ. ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΑΓΙΑΣ ΚΑΡΑΣ & ΙΕΡΑΣ ΕΙΚΟΝΟΣ ΑΓΙΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΑΝΔΡΕΟ

Ποιμαντική και Ψυχοθεραπεία: Συνέντευξη με τον π. Βασίλειο Θερμό 24 Οκτωβρίου 2012

Συζητάμε με τον π. Βασίλειο Θερμό, ψυχίατρο παιδιών και εφήβων και συγγραφέα πλήθους σημαντικών βιβλίων που σχετίζονται με την ψυχολογία των παιδιών και των εφήβων, την πνευματική ζωή των πιστών, αλλά και τη γενικότερη κατάσταση της σύγχρονης Εκκλησίας. Ο π. Βασίλειος πρόσφατα συμμετείχε στη διοργάνωση του 5ου Διεθνούς Συνεδρίου Ορθοδόξων Ψυχοθεραπευτών, που πραγματοποιήθηκε στο Βόλο, μεταξύ 27 και 30 Σεπτεμβρίου 2012.

Πάτερ Βασίλειε, ποια είναι σήμερα η αποτίμησή σας για αυτό το ενδιαφέρον τετραήμερο του Βόλου;

Νομίζω ότι το συνέδριο πήγε πιο καλά και από όσο φανταζόμαστε πριν, αν εξαιρέσουμε ότι το πρόγραμμα έπρεπε να είναι λιγότερο φορτωμένο. Είδαμε στα μάτια των ανθρώπων χαρά και ευγνωμοσύνη. Γνωρίστηκαν μεταξύ τους ψυχοθεραπευτές που τους ενώνει η πίστη, ή έστω το υπαρξιακό ενδιαφέρον. Κληρικοί που νοιάζονται για την ψυχολογική γνώση κατανόησαν καλύτερα τον τρόπο σκέψης των ψυχοθεραπευτών, και αντίστροφα. Μάλιστα, έλαβαν μέρος και άνθρωποι που δεν ανήκουν σε αυτούς τους δύο χώρους, αλλά τους συνέχει η έγνοια να γεφυρώσουν το πνευματικό με το ψυχολογικό στοιχείο στη ζωή τους. Θα πρέπει δε να τονίσουμε ότι δεν περιορίστηκε μόνο στο γνωστικό στοιχείο, όπως κατά κανόνα συμβαίνει με τα συνέδρια, αλλά υπήρχε έντονο το βιωματικό και το συναίσθημα. Εμάς τους παλαιότερους μας χαροποίησε και η ανάδειξη της επερχόμενης νέας γενιάς πιστών ψυχοθεραπευτών.

Είμαστε ευγνώμονες στον Θεό γι’ αυτή την ευκαιρία και πρέπει τώρα να εξετάσουμε ποιούς ορίζοντες ανοίγει για το μέλλον. Να τονίσουμε εδώ ότι δεν θα μπορούσε το συνέδριό μας να είναι αυτό που ήταν χωρίς την ουσιαστική συμπαράσταση του Μακ. Αρχιεπισκόπου κ. Ιερωνύμου και του Σεβ. Μητροπολίτου Δημητριάδος κ. Ιγνατίου. Αλλά και πλήθους εθελοντών, αφού η οργάνωσή του δεν ανατέθηκε σε επαγγελματικό γραφείο.

Πείτε μας, σας παρακαλούμε, δυο λόγια για τους Ορθόδοξους Ψυχοθεραπευτές διεθνώς. Υπάρχει κάποιο συντονιστικό όργανο ή έρχεστε σε επαφή μέσω προσωπικής  επικοινωνίας;

Η υπόθεση ξεκίνησε το 2001 στην Αγγλία με ελάχιστους ανθρώπους από ΗΠΑ και Βρετανία. Οι Έλληνες μπήκαμε δυναμικά στο προσκήνιο οργανώνοντας το δεύτερο συνέδριο το 2003, ενώ ακολούθησαν δύο άλλα στις ΗΠΑ. Ουσιαστικά η αναγκαιότητα των συνεδρίων αυτών τέθηκε από τους ξένους συναδέλφους οι οποίοι ενδιαφέρονταν να γίνει σαφέστερη η ταυτότητα του ορθόδοξου ψυχοθεραπευτή στη Δύση. Ανταποκριθήκαμε όμως οι Έλληνες πρόθυμα, επειδή είχαμε και εμείς την ανάγκη να φέρουμε σε διάλογο τις ψυχολογικές επιστήμες με τη θεολογία και την ποιμαντική, κάτι που είχε αρχίσει από τη δεκαετία του ’80. Προς το παρόν δεν υπάρχει κάποιο επίσημο συντονιστικό όργανο αλλά μια άτυπη διεθνής ομάδα.

Στον ελλαδικό χώρο πώς είναι τα πράγματα; Το περιοδικό «Ψυχής Δρόμοι» που εκδίδετε, αποτελεί χώρο συνάντησης Ορθόδοξων Ψυχοθεραπευτών ή πρόκειται για κάτι ευρύτερο;

Με τη Χάρη του Θεού το ενδιαφέρον γι’ αυτή τη συνάντηση Θεολογίας και ψυχολογικών επιστημών είναι έντονο στον τόπο μας. Βιβλία εκδίδονται, ομιλητές καλούνται σε διάφορες εκκλησιαστικές ευκαιρίες, εκπομπές γίνονται. Βλέπετε, ζούμε σε εποχή που η γλώσσα της είναι ψυχολογική και αυτό οφείλουμε να το σεβαστούμε αν θέλουμε το μήνυμα του Θεού να αγγίξει το σύγχρονο άνθρωπο.

Το περιοδικό «Ψυχής Δρόμοι» υπήρξε μια αναγκαιότητα, ένα αίτημα το οποίο είχε ωριμάσει. Φιλοδοξεί να αποτελέσει βήμα αμοιβαίου διαλόγου των κληρικών και θεολόγων με εκείνους που υπηρετούν την ψυχολογία και την ψυχιατρική. Απευθύνεται όμως και στο ευρύ κοινό που έχει ενδιαφέρον για τα ζητήματα αυτά. Εκτός από ελάχιστα άρθρα που είναι περισσότερο επιστημονικά, η πλειονότητα της ύλης του είναι προσιτή σε έναν μέσο προβληματιζόμενο άνθρωπο.

Θα ήθελα να μνημονεύσω και μια πρωτοτυπία του περιοδικού: σε κάθε τεύχος παρουσιάζονται ορισμένες πραγματικές περιπτώσεις (με ψευδώνυμο) οι οποίες σχολιάζονται από έναν ψυχοθεραπευτή και έναν πνευματικό, ώστε να φανούν οι ομοιότητες και οι διαφορές στην προσέγγιση. Νομίζω ότι αυτό έχει γίνει το πιο δημοφιλές τμήμα κάθε τεύχους.

Ποια βλέπετε να είναι η ατμόσφαιρα στους εκκλησιαστικούς κύκλους σήμερα σχετικά με την ψυχοθεραπεία;

Όχι ενιαία. Υπάρχουν αρκετοί κληρικοί και λαϊκοί οι οποίοι διάκεινται ευνοϊκά επειδή βλέπουν τη χρησιμότητά της. Υπάρχουν και κάποιοι οι οποίοι εμφανίζονται αμυντικοί και καχύποπτοι, νομίζοντας ότι έτσι προδίδει το νόημα της αληθινής ποιμαντικής. Αλλά ξεχνούν ότι στους Πατέρες μας, ιδιαίτερα στους νηπτικούς λεγομένους, βρίσκουμε πληθώρα ψυχολογικών αληθειών. Η ψυχολογική επιστήμη απλώς συστηματοποίησε τις αλήθειες που υπήρχαν πάντα, ανακάλυψε και πολλές άλλες, και επινόησε την ψυχοθεραπεία ως μέθοδο αλλαγών στην προσωπικότητα και ίασης ή έστω βελτίωσης των ψυχικών διαταραχών.

Επίσης υπάρχουν και εκείνοι που θεωρούν εσφαλμένα πως το πρόθεμα ‘ψυχο-’ αναφέρεται στην ψυχή με την θεολογική έννοια. Αναλυτικές απαντήσεις στα ζητήματα αυτά έχω δώσει στο βιβλίο μου ‘Ανθρωπος στον ορίζοντα’. Εν ολίγοις, η εντύπωσή μου είναι ότι κατά τα τελευταία δέκα χρόνια οι αντιρρήσεις βαίνουν συνεχώς μειούμενες. Επειδή η ψυχοθεραπεία αποτελεί προϊόν της νεωτερικότητας, γι’ αυτό και η επίμονα αρνητική στάση εναντίον της σηματοδοτεί την άρνηση να συναντηθεί η Εκκλησία και η Θεολογία μας με τη νεωτερικότητα, κάτι που δείχνει ότι ψυχολογικά έχουμε αγκυροβολήσει σε μια προνεωτερική εποχή. Αυτό αποτελεί σοβαρό πρόβλημα για όλο τον ορθόδοξο κόσμο. Αλλά ο χριστιανός οφείλει να καταστήσει κάθε εποχή ‘σπίτι’ του, ασκώντας βέβαια κριτική όπου χρειάζεται.

Σε θεωρητικό επίπεδο τώρα, πού βλέπετε να συγκλίνουν περισσότερο η εκκλησιαστική ποιμαντική με την ψυχοθεραπεία και πού να αποκλίνουν;

Συγκλίνουν στην ανάγκη να είναι ο άνθρωπος αυθεντικός και ειλικρινής με τον εαυτό του, και όχι ψεύτικος. Ακόμη συγκλίνουν στη σημασία που δίνουν στα σαφή όρια του εαυτού σε σχέση με τους άλλους, καθώς και στην αναγκαιότητα να γίνει ο άνθρωπος ικανός να αγαπά και να δημιουργεί. Συμπορεύονται επίσης στην έμφαση που δίνουν στη χαρά και στην ελευθερία ως  λύση των εσωτερικών συγκρούσεων. Για όποιον μάλιστα ποθεί την εν Χριστώ ζωή, η ψυχοθεραπεία μπορεί να γίνει προπομπός της και διευκολυντής της.

Δεν θα έλεγα ότι αποκλίνουν κάπου, απλώς θα επισημάνω πως η ψυχοθεραπεία έχει συγκεκριμένους περιορισμούς που προέρχονται από την κτιστή της φύση. Δεν είναι σωστό και τίμιο να της ζητά κανείς πράγματα που δεν μπορεί να δώσει. Η εκκλησιαστική ποιμαντική, όμως, ανοίγει τον άνθρωπο (όταν ασκείται σωστά, βέβαια) σε ορίζοντες αγιότητας. Φυσικά αποκλίσεις έχουμε ενίοτε, όχι με την ουσία μιας σοβαρής ψυχοθεραπείας, αλλά με το πρόσωπο του θεραπευτή που ενδέχεται να είναι ακατάλληλος ή στρατευμένος.

Κατά πόσο εκτιμάτε ότι θα μπορούσαν να βοηθήσουν οι γνώσεις Ψυχολογίας κάποιον Πνευματικό; Θα μπορούσε να ανταποκριθεί στο έργο του και χωρίς αυτές;

Πιστεύω ακράδαντα πως είναι απαραίτητες. Βέβαια θα υπάρχουν πάντα λίγοι Πνευματικοί οι οποίοι κατέχουν αυτές τις ψυχολογικές γνώσεις εκ φύσεως, επειδή διαθέτουν σπάνια υπαρξιακή ευαισθησία. Υπάρχουν και κάποιοι που τις διαθέτουν από θείο φωτισμό. Η συντριπτική πλειονότητα, όμως, έχουν ανάγκη να τις πάρουν από μελέτη και επιμόρφωση. Για όσους ρωτούν τι γινόταν στο παρελθόν, απαντώ: πρώτον, τώρα έχουμε το δώρο αυτής της συστηματικής ψυχολογικής γνώσης και οφείλουμε να το αξιοποιήσουμε, και δεύτερον, ο σημερινός άνθρωπος είναι πιο πολύπλοκος και δύσκολος να κατανοηθεί. Εννοείται ότι παραμένει αναντικατάστατη η ανάγκη για πνευματική ζωή ποιότητας του κληρικού.

Ας δώσω ένα δείγμα των απαραίτητων για ένα πνευματικό ψυχολογικών γνώσεων: κατανόηση των ιδιαιτεροτήτων κάθε σταδίου ηλικίας, γνώση των δυναμικών του έρωτα και του γάμου, διάκριση ψυχολογικών από πνευματικά προβλήματα, στοιχειώδεις γνώσεις ψυχιατρικής και ψυχολογίας της προσωπικότητας, βασικές αρχές ψυχολογίας συστημάτων και ομάδας, κατανόηση μηχανισμών του ασυνειδήτου, ευαισθητοποίηση στην ψυχολογία του πολιτισμού και πολλά άλλα. Φοβάμαι πως η ανάγκη αυτή δεν έχει δυστυχώς γίνει αντιληπτή από τους επισκόπους μας. Κάποιοι αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες αλλά αυτές παραμένουν μεμονωμένες διαλέξεις. Δεν αντιλαμβάνονται ότι χρειάζεται συστηματική μακρόχρονη επιμόρφωση διαρκείας. Και την ίδια ώρα υπάρχουν ιερείς που διψούν γι’ αυτή!

Υπάρχουν τρόποι που θα μπορούσαν να βοηθήσουν έναν πιστό να βελτιώσει την αυτογνωσία του και, κατά συνέπεια, να προχωρήσει στην πνευματική ζωή;

Η προσευχή με αίτημα τη γνώση του εαυτού μας είναι απαραίτητη. Οπωσδήποτε βοηθά και η μελέτη σχετικών βιβλίων. Η αυτογνωσία μας επίσης μπορεί να προοδεύσει μέσα από τις διαπροσωπικές μας σχέσεις, επειδή οι άλλοι μπορούν να γίνουν πηγή πολύτιμων πληροφοριών για μάς. Όταν υπάρχουν ψυχολογικές εμπλοκές σοβαρές, έχουμε ανάγκη ψυχοθεραπείας, την οποία πρέπει να αναζητήσουμε σε σοβαρό ψυχοθεραπευτή. Όμως κανένας τρόπος δεν είναι σε θέση να βοηθήσει αν έχουμε ισχυρές άμυνες και αντιστάσεις στο να γνωρίσουμε τον εαυτό μας.

Σας ευχαριστούμε πολύ!

Σας ευχαριστώ κι εγώ!

ΠΗΓΗ: ΠΕΜΠΤΟΥΣΙΑ

Ο Αρχιεπισκοπος Ιερωνυμος στον Σκαι